دانلود پایان نامه

در تعریف «ولادت» گفته شد: جدا شدن مقداری منی از شخص، آن گاه دخول آن و استقرارش در رحم، تا این که به امر خدا انسان کاملی شود و سپس با وضع حمل از زن جدا گردد. این جدایی باعث پیدایش نسبت‌های خارجی می‌شود و نسبت‌های حقیقی بین دو فرد را به وجود می‌آورد: این قطعه نسبت به کسی که از او جدا شده است «بنوّت»؛ نسبت به شخصی که از او پیدا شده «ابوّت»؛ نسبت فرزند به زنی که در رحم او استقرار داشته «بنوّت» و نسبت به خود زنی که در رحم او بچّه مستقر شده، این «اُمومت» نامیده می‌شود و همین طور در سایر نسبت‌ها مثل برادری و خواهری (بجنوردی، 1419ق، ج4، ص 309).
بعضی از این گونه عبارت‌ها که «نسب» را معنا کرده‌اند، اگر چه زن را به جهت «ظرفیت» دخیل می‌دانند، نسبت فرزند را به پدر، به جهت ان چیزی می‌دانند که در تکوین فرزند مداخله دارد. بنابراین وقتی ثابت شد که به اندازۀ مرد، زن نیز در تکوین فرزند تأثیر دارد، زن و مرد شریک در حکم خواهند بود و هر حکمی را که برای پدر ثابت بدانیم، برای مادر نیز ثابت خواهد شد. بنابراین دربارۀ فرزند آزمایشگاهی همان طور که نسب بین مرد و فرزند ثابت می‌شود، بین زن و فرزند نیز ثابت می‌شود، لذا فرزند محرم زن محسوب می‌شود و نکاح او با مادر جایز نخواهد بود هم‌چنین این ملاک دربارۀ برادران و خواهران او نیز وجود خواهد داشت. بنابراین دلیلی ندارد که پدر را پدر بدانیم، ولی مادر نشماریم، و خواهران و برادران را نیز از نسبت خارج کنیم، با این که اصل ملاک برای نسبت، همان تکون فرزند و ولادت اوست.
بچه‌هایی که در دستگاه به وجود امده‌اند چه در یک مرحله به وجود بیایند یا چند مرحله، در هر حال برادر و خواهر حساب خواهند شد. بنابراین اگر با فاصلۀ زمانی بسیاری متولد شوند، منتسب به همان پدر و مادر و برادر و خواهر فرزندان قبلی خواهند بود، و احکام نسب و توارث بین آنان ثابت خواهد بود.

مطلب مرتبط :   مشاهده

فصل سوم
آثار فقهی نسب ناشی ازتلقیح مصنوعی

3- آثار فقهی نسب ناشی ازتلقیح مصنوعی
3-1- ماهیت و شرایط پذیرش نسب
عنوان نسب از مفاهیمی است که در حقوق دارای احکام گسترده‌ای است. با وجود این، تعریفی ازآن ارائه نشده است، هم‌چنان که درباب اول از کتاب هشتم قانون مدنی ایران که به احکام نسب اختصاص دارد، تعریفی از نسب دیده نمی‌شود.
از نظر لغت، نسب به قرابت، اصل، نژاد، خویشاوندی و پیوستگی بین دو شیء [ انسان] معنا شده است (لویس معلوف، 1992م، ذیل ماده نسب و ابن فارس، بی تا، ج5، ص 424).
در زبان فرانسه کلمه Filiatien (فیلیاسیون)، به معنای سلسله، نسل، ذریه، پیوستگی و تعاقب چیزهایی که نتیجه یک دیگرند آمده است (به نقل از : امامی، 1349، ص6).
در نظر عرف، نسب عبارت است از: فرزندی که از رابطه جنسی مرد وزن به وجود می‌آید و بین او و والدین‌اش رابطه‌ای برقرار می‌شود (رضانیا معلم، 1384، ص312).
بعضی از فقها و حقوق‌دانان در مقام تعریف عرفی نسب گفته‌اند:
«نسب عبارت از منتهی شدن ولایت شخصی به دیگری، مانند پدر و پسر یا انتهای ولادت دو شخص به ثالث است[ مانند منتهی شدن دوبرادر به پدر]» (نجفی، 1378ق، ج29، ص 238؛ شیخ انصاری، 1411ق، ص 401).
«نسب، امری است که به واسطه انعقاد نطفه از نزدیکی زن و مرد به وجود می‌آید. ازاین امر، رابطه طبیعی و خونی بین طفل و آن دو نفر که یکی پدر و دیگری مادر باشد، موجود می‌گردد» (امامی، 1371، ج5، ص 151).
« نسب علاقه‌ای است بین دو نفر که به سبب تولد یکی ازآن‌ها از دیگری یا تولدشان از شخص ثالثی حادث می‌شود» (بروجردی عبده، 1339، ص 280).
به نظر نگارنده از تعاریف فوق، چه لغوی و چه فقهی- حقوقی، چند نکته قابل استفاده است:
1-ارتباط اشخاص از طریق ولادت؛
2-وابسته بودن مفهوم ولادت یا انعقاد نطفه به عمل نزدیکی؛
3-مترادف انگاشتن مفهوم نسب با مفهوم « قرابت نسبی».
مفهوم قرابت و آثار آن با مفهوم نسب وآثار آن، یکی نیستند و نسب خود دارای انواع متفاوتی است( از قبیل نسب‌های ناشی از زوجیت (مشروع)، ناشی از نزدیکی به شبهه، ناشی از زنا، ناشی از لقاح مصنوعی و فرزند خواندگی) و با این که هریک از این‌ها در وصف نسب مشترک‌اند، تنها در وصف اعتبار شرعی و قانونی با یک‌ دیگر تمایز و تفاوت پیدا می‌کنند. پس، لازم است تعریف اصل نسب(به تعبیری، نسب خاص)، از مفهوم قرابت، جدا شده وبه دقت بررسی شود (رضانیا معلم، 1384، ص312).
ازسوی دیگر، چون عرف با شیوه‌های سنتی و معمول فرزند آوری آشناست، به نظر می‌رسد، اعتباری که تاکنون به عرف نسبت داده شده، پاسخ‌گوی نسب فرزندان به شیوه‌های جدید نخواهد بود، چنان‌که تعاریف فقها و حقوق‌دانان هم بر مفهوم عرفی سابق و سنتی تکیه دارد و از هیچ یک ازآن‌ها حقیقت و ماهیت نسب روشن و آشکار نمی‌گردد و معلوم نمی‌شود به چه دلیل به وسیله ولادت یا رابطه طبیعی و خونی، فرزند به مادر یا پدر منتسب می‌گردد؟ ملاک رابطه ٱن دو چیست؟ آیا ملاک، اعتبار و قرارداد است تا در هرزمان قانون‌گذار خواست، بتواند اعتبار دیگری وضع و تصویب نماید،(چنان که امروزه در مثل حقوق فرانسه و بعضی ایالات آمریکا و حقوق انگلیس تقاضا کنندگان فرزند ناشی از باروری‌های پزشکی را پدر و مادر قانون تلقی می‌کنند) یا این که ملاک، تکوینی و واقعی است و گریزی ازآن نیست چه نفیاً و چه اثباتاً؟ که در این صورت قانون‌گذاران فقط می‌توانند به خاطر برخی مصالح، یک سری آثار را ندیده انگارند (همان، ص313).
3-1-1- منشأ انتساب فرزند به پدر

مطلب مرتبط :   منابع و ماخذ پایان نامه استراتژی تمرکز مجدد بر محصول بازار
دسته بندی : علمی