Comments: 0 Posted by: مدیر Posted on: آوریل 7, 2020

گفتارهشتم : خشونت علیه زنان

خشونت عبارتست از رساندن صدمه یا آسیب به فرد دیگر به صورت عمدی که هم می تواند لفظی باشد هم فیزیکی . خشونت علیه زنان مرز نمی شناسد و در همه جای دنیا ، زنان کم و بیش مورد انواع خشونت های جسمی ، جنسی و کلامی واقع می شوند . خشونت علیه زنان تقریبا در تمامی طبقات اجتماعی ، اقتصادی ، نژادی ، سنی و جغرافیایی یافت می شود . هر چند که این پدیده در میانم برخی از گروه ها شایع تر است . خشونت بازتابی از حس پرخاشگری است . خشونت علیه زنان به هیچ وجه خاص جوامع عقب افتاده یا جوامع مسلمان نیست . در پیشرفته ترین کشورهای جهان ، زنان و کودکان از تبعات و عوارض ناشی از خشونت ، به خصوص در زندگی خانوادگی رنج می برند و آزارهای جسمی و جنسی و روانی نه تنها تندرستی ، سلامت عقل ، تعادل عاطفی و روانی آنها را به خطر می اندازد بلکه جامعه را نیز متضرر می سازد .

بهایی که بابت این صدمات پرداخت می شود ، دولت ها را با مشکلات گوناگون اقتصادی ، فرهنگی و خدماتی درگیر می کند و در بسیاری موارد دولت ها قادر نیستند این بهای سنگین را بپردازند . در نتیجه دور باطل ادامه می یابد و پدیده خشونت تشدید و تقویت می شود خشونت علیه زنان امری است جهانی ، زیرا :

۳۰ تا  ۳۵درصد زنان آمریکایی مورد آزار جسمی شوهران خود قرار می گیرند .

۱۵ تا ۲۵ درصد زنان آمریکایی به هنگام بارداری نیز مورد ضرب و شتم قرار می گیرند .

طبق گزارش اف . بی . آی  ، در سال ۹۲ ، در آمریکا از هر دو قربانی زن ، سه نفر توسط شوهر یا دوست پسر خود کشته شده اند .

۲۱ تا ۳۰ درصد زنان در آمریکا حداقل یکبار در طول زندگی مشترک ، مورد هجوم و آزار جسمی قرار می گیرند .

در کلمبیا ، بیش از ۲۰ درصد زنان مورد آزار لفظی یا روانی شوهرانشان قرار می گیرند .

در بنگلادش ، بیش از ۵۰ درصد قتل ها ناشی از خشونت مردان است .

۴۲ درصد از زنان در کنیا به طور مرتب مورد آزار فیزیکی همسران خود هستند .

۴۱ درصد از زنان هند بر اثر آثار جسمی همسران خود دست به خودکشی می زنند .

در گینه نو ، ۶۷ درصد از زنان روستایی و ۵۶ درصد از زنان شهری مورد خشونت جسمی قرار گرفته اند.

۶۲ درصد از مقتولان زن ، در سال ۱۹۸۷ میلادی ، در کانادا توسط شوهران خود کشته شده اند .

سازمان ملل خشونت علیه زنان را با هر رفتار خشونت آمیز در مورد جنسیت که سبب آسیب جسمی ، جنسی یا روانی و یا درد و رنج شود ، یا آزادی ها و علایق زن چه در زمینه فردی و چه اجتماعی مورد تضییع قرار دهد ، تعریف کند . خشونت علیه زنان به معنای هر رفتار خشنی است که به واسطه زن بودن بر کسی اعمال می شود . این نوع خشونت موجب آسیب شده یا به احتمال ایجاد آسیب جسمی ، جنسی یا روانی به منظور ضرر و رنج زنان اعمال می شود . خشونت علیه زنان به صورت فردی و مستقیم و به صورت خشونت های آشکار و پنهانی بروز می کند . حوادث منتشره در صفحات حوادث ، روزنامه ها ، مجلات ، جراید و شبکه های اینترنتی در کثرت مراجه زنان بزه دیده به مراجع انتظامی ، قضایی و پزشکی های قانونی حاکی از آن است که زنان پیوسته مورد خشونت واقع شده و نقش مجنی علیه را بازی می کنند . خشونت علیه زنان فقط نسبت به زنان فقیر و بی سواد رخ نمی دهد حتی در پیشرفته ترین کشورهای دنیا نیز ، زنان مورد خشونت واقع می شوند و حتی مطالعات نشان داده است که تحصیلات عالیه و استقلال اقتصادی نه تنها زنان را در قبال خشونت حفظ نمی کند بلکه باعث اعمال خشونت بیشتر علیه آنان می شود. بنابراین خشونت ممکن است برای همه زنان بدون توجه به تحصیلات ، نژاد و وضعیت خانوادگی روی دهد . دیدن تمام زنانی که مورد خشونت واقع شده اند تاثیر برانگیز است ولی تلخ ترین موارد مربوط به زنان جوان و بارداری است که با وجود داشتن جنینی داخل شکم و نوزادی در بغل مورد ضرب و شتم شدید قرار می گیرند که در مواردی موجب مرگ جنین آنان می شود یا حتی در مواردی با مرگ مادر همراه است و بیشتر این زنان به علت عدم آگاهی از نحوه مراجعه به دادگاه و طرح دعوی و حتی نداشتن بستگانی که آنها را مورد حمایت قرار دهند حاضر به هیچ اقدام قانونی نیستند.

مردان معمولا به طریق فیزیکی ، جنسی ، روحی و روانی زنان را مورد آزار و اذیت قرار می دهند . شدت صدمات ایجاد شده توسط مردان بسشتر است ولی در بعضی موارد زنان نیز منجر به ایجاد صدمه در شوهران خود می شوند . بدرفتاری نسبت به زن توسط همسر ، همچنان بزرگترین عامل تخریب جسمی و روحی زنان در دنیا است.

طبق گزارش غم انگیز شکنجه و قطع بینی یک دختر ۱۷ ساله افغانی از سوی شوهر ناانسانش در سایت وزین کابل پرس ممتاز اهل ولایت پکتیا در افغانستان ، پس از تراشیدن موهای همسرش نازیه ، در نخستین روز عید اضحی هر دو گوش و بینی وی را با بهره گرفتن از چاقو قطع نمود .

(۱_ براساس آمار بهداشت جهانی در دهه ۱۸ ثانیه یک زن مورد حمله یا بدرفتاری قرار می گیرد .

۲_ در نزدیک به ۵۰ پیمایش در تمام نقاط جهان ۱۰ تا ۵۰ درصد از زنان به نحوی از انحناء مورد بدرفتاری فیزیکی همسرانشان واقع شده اند و در نزدیک به یک سوم تا نیمی از بدرفتاری فیزیکی با خشونت روانی همراه بوده است .

۳_ ۳۰ تا ۳۵ درصد زنان آمریکایی مورد آزار جسمی شوهرانشان قرار می گیرند و ۱۵ تا ۲۰ درصد آنها به هنگام بارداری نیز مورد ضرب و شتم قرار می گیرند و از هر ۱۰ قربانی زن سه نفر توسط شوهر یا سایر مردان کشته شده اند .

۴_ در شیلی ۶۳ درصد زنان مورد آزار جسمی قرار می گیرند .

۵_ ۶۲ درصد از مقتولان زن در سال ۱۹۸۷ میلادی در کانادا توسط شوهرانشان به قتل رسیده اند .

۶_ بنا بر تخمین دولت روسیه احتمالا در سال ۱۹۹۹ حدود ۱۴ هزار زن توسط اقوام خود به قتل رسیده اند . با این حال این کشور قانونی برای مقابله با خشونت خانگی ندارد .

۷_ در بنگلادش بیش از ۵۰ درصد قتل ها ناشی از خشونت مردان است .

۸_ ۴۱ درصد زنان هند براثر آزار جسمی شوهران خود دست به خودکشی می زنند .

۹_ براساس آمار یونیسف در هند بیش از دو میلیون نفر زن خیابانی وجود دارد که بیش از نیم میلیون نفر از آنها زیر سن قانونی هستند و هیچ نوع حمایتی در مقابل انواع خشونت ها و برخوردهای شدیدی که با آن رورو می شوند ندارند . دولت هند رسما اعلام کرد طی ۲۰ سال گذشته ۱۰ میلیون نوزاد دختر توسط والدینشان به قتل رسیده اند .

۱۰_ در آفریقای جنوبی تعداد زنانی که در خانه به ضرب گلوله کشته می شوند بیش از آنهایی است که در خارج از خانه و توسط فردی غریبه به قتل رسیده اند .

۱۱_ ۴۲ درصد از زنان در کنیا به طور مرتب مورد آزار فیزیکی همسالان خود هستند .)

 

 

گفتارنهم : انواع خشونت علیه زنان

به  طور کلی خشونت علیه زنان انواع متعددی دارد که در این میان می توان به چهار دسته از آنها که بسیار مهم می باشند اشاره نمود :

   ۱)خشونت جسمی :

این نوع یکی از گسترده ترین نوع خشونت ها است که می تواتند به شیوه های گوناگون انجام شود مانند کتک زدن ، هل دادن ، کشیدن مو ، ضرب و جرح ، قطع عضو ، شکنجه ، حبس ، سوزاندن ، اسید پاشی ، آزار و اذیت زن حامله ، سقط جنین اجباری ، قتل نفس ، محکم کوبیدن در ، چنگ انداختن ، گاز گرفتن ، محروم کردن از غذا ، لگد و مشت زدن ، شکستگی دنده ها ، خونریزی داخلی ، آسیب مغزی .

تعداد زنانی که روزانه به پزشکی های قانونی علیه همسران خود مبنی بر ضرب و جرح و خشونت های جسمی دلیل بر سیر صعودی این جرائم علیه است این در حالی است که آمار واقعی این خشونت ها مخصوصا خشونت های خانگی ، هرگز کشف نخواهد شد . یکی از دلایل عدم گزارش خشونت ها این است که زنان از خشونت دوباره می ترسند . بسیاری از زنانی که مورد ضرب و شتم همسران خود قرار گرفته و با طرح شکایت تا مرحله اثبات دعوا و اخذ دیه و یا حتی در مراحل پایین تر پیش می روند ولی قبل از اجرای حکم اعلام رضایت نموده اند زیرا به لحاظ عدم استقلال مالی و یا دلایل دیگر مجبورند به خانه همسران خود بازگردند و اخذ دیه یا مانع بازگشت آنها می شود یا به اعمال خشونت بیشتر منجر می گردد.

مطابق اصل بیستم قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران همه افراد و ملت اعم از زن و مرد یکسان در حمایت قانون قرار دارند و از همه حقوق انسانی ، سیاسی ، اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی با رعایت موازین اسلامی برخوردارند .

اصل بیست و دوم قانون اساسی می گوید : حیثیت ، جان ، حقوق ، مسکن و شغل اشخاص از تعرض مصون است مگر در ماردی که قانون تجویز کند .

این در حالی است که در هیچ قانونی اجازه ضرب و شتم و قتل و شکنجه زنان به دیگری داده نشده است . شارلوت پانج می گوید : «شمار قابل توجهی از جمعیت دنیا صرفا به دلیل زن بودن مرتبا مورد شکنجه ، گرسنگی ، ترور ، تحقیر ، ختنه و حتی قتل قرار می گیرند اگر چنین جرائمی نسبت به هر گروه اجتماعی دیگر غیر از زنان اعمال می شد حتی به عنوان حالت فوق العاده مدنی و سیاسی و همین طور یک خشونت ریشه دار نسبت به قربانیان بشریت اعلام می شد .»

     ۲)خشونت جنسی :

خشونت جنسی به هر گونه رفتار غیر اجتماعی اطلاق می شود که از لمس کردن تا تجاوز را در بر می گیرد . این نوع خشونت هم ممکن است در محیط خانواده و توسط افراد آن و حتی شوهر ارتکاب یابد هم از سوی افرادی خارج از این نهاد و در بطن جامعه . خشونت جنسی که در خانواده علیه زنان اعمال می شود اغلب مکتوم می باشد چون زنان از طرح موضوع احساس شرم دارند . و افراد دیگر خانواده نیز به خاطر ترس از آبرو و حیثیت سعی در پنهان نمودن این خشونت ها دارند .

«با وجود آنکه اغلب قتل های ناموسی برای زنان متهم به زنا و زنای محصنه اتفاق می افتد لیکن قربانیان تجاوز نیز از قتل های ناموسی در امان نیستند در تحقیقی که درباره زنان به قتل رسیده در اسکندریه مصر به عمل آمد نشان داد ۴۷ درصد مقتولین ، قربانیان تجاوز بودند که به دست خویشاوند و نزدیک خود به قتل رسیده اند .»

به عبارت دیگر دیگران قربانیان تجاوز را زودتر از مزتکبان این گونه جرائم بر کرسی اتهام می نشانند . تقریبا این عقیده عمومی در عرف وجود دارد که اگر کسی مورد تجاوز و سوء استفاده جنسی یا خشونت جنسی هم قرار گرفت ، مقصر خودش است ؛ چون اوست که باعث تحریک جنسی مرد شده اما کسی نیست که بگوید چرا مردان به خود اجازه چنین رفتاری را می دهند و این متجاوز است که فارغ از ظاهر ، اعمال در رفتار قربانی ، مسئول رفتارش است .

اجبار در روابط زناشویی غیر متعارف در رابطه جنسی اجباری ، تجاوز جنسی ، تن فروشی اجباری ، ختنه زنان ، اجبار به برقراری رابطه در ایام عادت ماهیانه و مواقع مریضی ، حاملگی اجباری ، عدم اجازه استفاده از مسائل پیشگیری از حاملگی ناخواسته و ی توجهی به نیازهای جنسی زن ، قاچاق زنان به قصد فحشاء ، همه از مصادیق و نمونه های خشونت جنسی علیه زنان است .

در کشور مانند چین که از کثرت جمعیت رنج می برد مهم ترین راه حلی که برای دفع این معضل در نظر گرفته اند قانون تک فرزندی است که با عقیم کردن اجباری زنان بعد از به دنیا آوردن فرزند اول ، در واقع جنایتی جنسی علیه زنان می باشد یا در تولید مثل در بیساری از فرهنگ ها ، مردان نسبت به کنترل موالید واکنش منفی دارند زیرا به زعم آنان به این عمل نشان از بی وفایی زن دارد . بدین ترتیب به حق مالکیت زن بر بدن خود نیز تجاوز می شود .

متأسفانه برخی قوانین نیز بر شدت این خشونت ها افزوده اند مانند ماده ۶۳۰ ق.م.ا «هر گاه مردی همسر خود را در حال زنا با مرد اجنبی مشاهده کند و علم به تمکین زن داشته باشد می تواند در همان حال آنان را به قتل برساند و در صورتی که زن مکره باشد فقط مرد را می تواند به قتل برساند . حکم ضرب و جرح در این مورد نیز مانند قتل است . »

قانونگذار این حق را به مرد داده که در حالتی که غیرت او در حال غلیان است و به چیزی جز اعمال خشمنت و انتقام فکر نمی کند ، زن خود را به قتل برساند بدون اینکه فرصت تحقیق داشته باشد که آیا زن وی با اختیار تن به چنین عملی داده یا از روی اکراه و اجبار . از طرفی چنین حقی برای زن پیش بینی نشده در حالی که همتن طور که این مسئله برای مردان حساس است ، برای زنان نیز به خاطر ضربه های ناشی از خیانت شوهر بسیار حائز اهمیت می باشد .

«تجاوز ممکن است علاوه بر آسیب و هتک حرمت زن ، پیامدهای جدی برای سلامت تولید مثل او داشته باشد زیرا ضمن آسیب جسمی و جراحت ، نجات یافتگان از تجاوز ، خطر حاملگی و مبتلا شدن به بیماری های مقاربتی از جمله (HIV) را متحمل می شوند . هر جای دنیا تج اوز که خود شکلی از خشونت است ممکن است خشونت بیشتری را برای یک دختر ازدواج نکرده به خاطر شرم از دست دادن باکرگی به ارمغان آورد ، در مناطقی از آسیا و خاورمیانه ننگ تجاوز آنقدر عظیم است که گاه قربانی به دست اعضای خانواده خود را به منظور تطهیر آبروی خانواده ، کشته می شود .»

انواع انحرافات ، بیماری های مقاربتی از قبیل ایدز ، سفلسی ، سوزاک و … آسیب های وارده به اندام های تناسلی ، مقعد ، دهان ، گلو ، در مزمن لگن ، آزردگی واژن از جمله آثار جسمی خشونت علیه زنان است . آثار روانی که بسیار ماندگارتر از آسیب های جسمی است مانند کابوس های شبانه ، بدبینی ، سرد مزاجی ، نارضایتی جنسی ، احساس منفی به مردان ، ترس از خیابان یا خانه ، احساس عدم امنیت ، ترس ، نگرانی ، ناامیدی ، افسردگی ، احساس گناه ، احساس بی حرمتی ، عدم قدرت در تصمیم گیری .

حتی در جریان جنگ ها به ویژه جنگ های جهانی سربازان فاتح با انواع و اقسام جرائم علیه عفت زنان و خشونت های جنسی سعی در تضعیف روحیه دشمن و رفع نیازهای نیروهای خود داشته اند مانند جنایات صرب ها علیه مسلمانان ، سربازان ژاپنی علیه کره ای ها ، نیروهای آمریکایی و انگلیسی در افغانستان و عراق و نیروهای عراقی نسبت به زنان ایرانی ، قاچاق زنان ، روسپیگری اجباری ، ازدواج اجباری و استفاده از زنان در کلوپ های رقص برهنه تنها نمونه هایی از جرائم جنسی علیه زنان هستند . زنانی که مورد خشونت جنسی قرار می گیرند علاوه بر اینکه دچار صدمات روانی ، عاطفی و جسمی می شوند ، نگرش آنها نسبت به جنس مرد تغییر یافته و به سوی بدبینی و بی اعتمادی می رود . گوشه گیری ، حس انزجار و نفرت و از بین رفتن اعتماد به نفس از دیگر مضرات این نوع خشونت ها علیه زنان هستند .

«زنانی که قربانی این جرم ها قرار می گیرند علاوه بر مشکلات حاد روانی گاهی به بیماری هایی چون ایدز و بیماری های مقاربتی نیز دچار شده و فرزندان ناخواسته به دنیا می آورند . تعدا این فرزندان در رواندای فعلی از ۲۰۰۰ تا ۵۰۰۰ نفر تخمین زده شده است . با توجه به منع قانونی سقط جنین در رواندا یا عدم امکان انجام به موقع آن توسط زنان ، تعدادی از زنان پس از تولد نوزاد وی را به قتل رسانیده و برخی نیز با نگه داشتن نوزاد موجب بروز شکاف و اختلاف در خانواده ها شده اند . به علاوه با توجه به کشته شدن شوهران یا پدران بسیاری از این زنان ، تامین هزینه نگهداری این گونه کودکان که بعضا با اصطلاحاتی چون (کودکان ناخواسته) یا (بچه های نفرت) یا (کودکان خاطرات تلخ) از آنها نام برده می شود ، برای مادرانشان بسیار مشکل شده است ، به ویژه از آن رو که زنان در جامعه رواندا ، علی رغم آنکه ماده ۱۶ قانون اساسی سال ۱۹۹۱ این کشور ، پیش بینی کرده است ، شهروندان طبقه دو محسوب شده و معمولا جز در ماردی که به صراحت به نفع آنها وصیت شده باشد از ارث بردن از پدران ، شوهران و سایر اقوام خود محروم هستند و بنابراین نمی توانند با اموال و املاک باقی مانده از آنان یا مستمری های آنها دست یابند . علی رغم اینکه رژیم دست به اصلاحاتی برای تغییر این وضع زده است ، بعید به نظر می رسد که این اصلاحات در آینده نزدیک ثمر بخش گردد .»

تجاوز به عنف در کشور آمریکا ، یکی از جرائمی است که کمترین میزان مجازات علیه آن اعمال می شود . بر اساس آماری که پلیس فدرال آمریکا (اف بی آی) در سال ۲۰۰۹ بیش از هشتاد و هشت هزار و نود و هفت مورد تجاوز به عنف گزارش شده است . نتایج تحقیقات اخیر نشان می دهد تجاوز به عنف در کشور آمریکا ، یکی از جرائمی است که کمترین میزان مجازات علیه آنان اعمال می شود بر اساس آماری که پلیس فدرال آمریکا در سال ۲۰۰۹ ، بیش از ۹۷_۸۸ مورد تجاوز به عنف در آمریکا گزارش شده است . ولی در یکی از جلسات روز سه شنبه در کنگره ، بررسی نشان داد این جرم اجتماعی با کمترین میزان مجازات در آمریکا روبرو است .

شیل (پسی) استاد حقوق دانشگاه ویلانودا روز گذشته در کمیسیون قضایی کنگره آمریکا گفت : «تجاوز به عنف یکی از جرائمی است که موارد آن کمتر از سایر جرائم به پلیس گزارش می شود ، آمارها حاکی است تنها پانزده تا بیست درصد موارد ارتکاب به این جرم به پلیس گزارش و در مورد آنها شکایتی مطرح شده است » بر اساس تحقیقاتی که در مورد خشونت علیه زنان جامعه آمریکا صورت گرفته است ، از هر شش زن آمریکایی یک نفر در زندگی مورد تجاوز جنسی قرار می گیرد و نیمی از قربانیان این جرائم کمتر از هجده سال سن دارند .

اما در این میان ، کمتر از پنج درصد مجرمان و متجاوزان به عنف گناهکار شناخته می شوند و فقط سه درصد از آنان در زندان هستند و در یک نتیجه گیری کلی می توان گفت که از هر شانزده متجاوز به عنف در آمریکا ، پانزده نفر آزاد هستند . این در حالی است که اف بی آی ، تجاوز به عنف را پس از قتل ، دومین جرم خطرناک جامعه طبقه بندی می کند . به گزارش خبرگذاری فرانسه از واشنگتن ، به گفته کارشناسان آمریکایی ، دلیل اصلی اینکه اکثر قربانیان تجاوز جنسی در این کشور ، این مسئله را به پلیس گزارش نمی کنند این است که از آن وحشت دارند که در وحله اول ، خودشان در این مورد زیر سوال بروند و گناه این جرم در ابتدا بر گردن خودشان بیفتد .

بر اساس برآوردهای سازمان ملل متحد ، در دوازده سال گذشته به بیش از ۵۰۰ هزار زن و دختر در جمهوری دموکراتیک کنگو تجاوز شده است .

  1. ۱٫ report of united nations special repporteur on violence A , ainst women 1995 , (E/CN. 4/1996/53).

ترجمه شده در فصل نامه فرزانه ، دوره سوم ، شماره ۸ ، زمستان ۱۳۷۵ ، صص ۷۹ تحت عنوان حقوق بشر و خشونت بر علیه زنان .

. آمار جهانی خشونت علیه زنان ، منتشره بر وری تلکس مورخ ۱۳/۸/۱۳۸۹٫ [۲]

. مقاله شارلو.ت پانج با عنوان «حقوق زنان به عنوان حقوق بشر » مطرح شده در سال زن در کنگره حقوق سازمان ملل در الاسن مورینگ نیوز ۱۴/۶/۹۳ .[۳]

. حقوق زنان ، حقوق بشر ، پیشین ، ص ۸۶٫ [۴]

. حقوق زنان ، حقو.ق بشر ، پیشین ، ص ۸۵٫[۵]

. دکتر میر محمد صادقی ، حسین ، حقوق جزای بین الملل ، نشر میزان ، سال ۸۶ ، چاپ دوم ، ص ۱۶۰٫ [۶]

. گزارش منتشره بر روی تلکس ، مورخ ۲۴/۶/۱۳۸۹٫ [۷]

. همان ، مورخ ۵/۶/۱۳۸۹٫[۸]