دانلود پایان نامه

پافشاری در انجام تکالیف به نحو بهتر و استفاده از راهبردهای یادگیری کارآمدتر را،افزایش دهد(نیکول و بویل،2003).
ونهایتا این که: برخی اوقات برای دانش آموزان بسیار راحت تر است که انتقادهایی مبنی بر عملکرد ضعیف خودرا از هم شاگردیهایشان بشنوند و بپذیرند به جای این که همان انتقادها را ازمعلم بپذیرند.
راهکارهایی در ارائه ی بازخورد که باعث بهبود فرایند خودتنظیمی و خودکارآمدی دانش آموز می شود(نیکول و بویل،2003):
استفاده از فرم های یک صفحه ای برای ارائه بازخورد
گفتگوی بین معلم و دانش آموزان پس ازارائه ی بازخورد درمورد اشتباهات و نحوه ی اصلاح آنها
درخواست دانش آموز از معلم برای توضیح مطالبی که باعث عملکرد اشتباهات آنها شده است
درخواست دانش آموز از معلم درباره ارتباط بازخوردها با اهداف تعیین شده
فرصت دادن به دانش آموز ان برای انجام بحث های گروهی ودادن بازخورد به همدیگر درباره اشتباهاتشان و صحبت کردن درباره ی معیارها و استانداردهای از پیش تعیین شده واینکه عملکرد کنونی آنها تا چه حد منطبق بر اهداف و استانداردها است.
در باب اصل 5
تاثیر باورهای انگیزشی و اسنادی مثبت مشوقانه؛عزت نفس و خودکارآمدی
بیشتر باز خورد هایی که معلمان به دانش آموزان می دهند ، برای ایجاد انگیزش است و بازخوردهای عملکردی کمتر به کار می روند. در نوعی از باز خورد انگیزشی ، اطلاعات مقایسه ای درباره ی توانایی سایر دانش آموزان به یک دانش آموز داده می شود(شانک 1989). اطلاعات مشاهده ای که در مقایسه با دیگران باز خورد های قانع کننده ای در اختیار فرد می گذارند ،منبع مهمی از اطلاعات خودکارآمدی هستند( بندورا،1986؛ شانک، 1995).
در باز خورد اسنادی ، به منظور افزایش انگیزش ، عملکرد دانش آموزان به یک یا چند اسناد( عواملی که تصور می شود در حاصل کار او دخیل بوده اند ) ربط داده می شود(شانک، 1995). در این حالت معلمان می توانند به دانش آموزان یاد دهند که عدم موفقیت خود را به عوامل قابل کنترل( مثلا تلاش کم یا استفاده از راهبرد یادگیری نامناسب ) به جای عوامل قابل کنترل نسبت دهند. دیک(1999) در پژوهش خود نشان داد که افراد دارای چارچوب های انگیزشی متفاوتی هستند که بر پاسخ دهی آن به بازخوردهای بیرونی و همچنین استفاده از راهبردهای یادگیری خودتنظیم تاثیر می گذارد.
باتلر(1988) در پژوهش خود به این نتیجه رسید که دادن بازخورد تنها به شکل نمره به دانش آموزان تاثیر بسیار کمی بر استفاده ی آنها از راهبردهای یادگیری خودتنظیم دارد، زیرا این امر باعث می شود که دانش آموزان به جای این که بر تکالیف دشوار تمرکز کنند و بخواهند عملکردشان را بهبود ببخشند خودشان را با دیگران (همکلاسیهایش) مقایسه کنند. همچنین پژوهش ها نشان داده اند که ارائه ی بازخورد به دانش آموزان به صورت رتبه بندی آنها بر اساس نمرات کلاسی تاثیرات منفی بر عملکرد آن ها دار،. بخصوص این نوع بازخورد باعث کاهش عزت نفس و خودکارآمدی دانش آموزان می شود(کراون،مارش و دبوس،1991).
سایر راهبردهایی که به بهبود انگیزش ،عزت نفس و خودکار آمدی دانش آموزان کمک می کنند(گیبس،1999):
ارائه ی بازخوردهای نوشتاری مبنی بر داشتن عملکرد مناسب دانش آموز
ایجاد یا فراهم کردن فرصتی برای دانش آموز برای این که دیدگاهش را نسبت به اهداف یا راهبردهای مورد استفاده اش تغییر دهد.
انجام ارزشیابی های تکوینی همراه با ارائه ی بازخورد
در باب اصل 6
دادن زمان کافی به دانش آموز جهت پر کردن شکاف بین عملکرد فعلی و مطلوب
مطابق با دیدگاه وورک(2003) دو نکته ی اساسی ممکن است در ارائه دادن بازخورد معلم به عنوان یکی از منابع بازخورد بیرونی مدنظر قرار گیرد، اول این که، بازخورد با بهترین کیفیت باید ارائه شود. دوم این که بازخورد به تغییر رفتاردانش آموزان منجر شود. برخی از پژوهشگران بر نکته ی اول تاکید می کنند در حالی که برخی دیگر بر نکته ی دوم ،حال آن که دو مبحث دارای اهمیت یکسانی هستند.
بازخورد معلم فرصت مناسبی را فراهم می آورد برای این که دانش آموزان شکاف بین عملکرد فعلی و عملکرد مطلوب را پر کند (وورک2003).
باود(2000) در پژوهش خود به این نتیجه رسیده است که بازخوردهای معلم(کلامی ، نوشتاری) در ارزشیابی های تکوینی خودکارآمدی دانش آموزان را افزایش می دهند. باود(2000) بر اساس مدل بازخورد استدلال می کند که برای پر کردن شکاف بین عملکرد فعلی و مطلوب دانش آموز دو روش وجود دارد:
اول؛ فراهم کردن فرصت ها یا ارائه ی تکالیفی به دانش آموزان که نشان دهنده ی بخشی از تکالیف نهایی باشند و سپس به عمل آوردن ارزشیابی از این تکالیف و دادن بازخورد مبنی بر داشتن عملکرد مناسب یا نامناسب
دوم؛ این فرصت را فراهم کنیم که چرخه ی بازخورد معلم با تکلیف – عملکرد بین معلم و دانش آموز تکرار شود. نحوه ی بازخورد معلم هر دو فرایند بالا را حمایت می کند: از یک طرف بازخورد معلم به دانش آموز این کمک را می کند که گام بعد دریادگیری مطالب را پیش بینی کند و از طرفی در طول این بازخورد دانش آموزان نسبت به عملکردشان به یک بینش جدیدی دست پیدا می کنند.
سایر راهکارها برای افزایش کارآمدی بازخورد معلم در پر کردن شکاف بین عملکرد فعلی و مطلوب دانش آموز:
ارائه ی بازخوردهای مشفقانه و مثبت مبنی بر رسیدن دانش آموز به اهداف از پیش تعیین شده
استفاده کردن از مدل بازخوردی، بر حسب اهداف از پیش تعیین، راهبردهای یادگیری خودتنظیم و عملکرد دانش آموزان
استفاده کردن از بازخورد های نوشتاری در کنار بازخوردهای کلامی
در باب اصل 7
ایجاد و فراهم کردن اطلاعاتی برای معلم که می تواند در شکل دهی و نحوه ی تدریس او موثر باشند
بازخورد عملی خوب فقط به این منتهی نمی شود که معلم برای نحوه ی یادگیری و عملکرد دانش آموزاطلاعات قابل استفاده ای را به او ارائه دهد، بلکه معلم باید در ارائه ی بازخورد به نکات زیر توجه کند : وورک(2003)
لحن کاملا دوستانه و صمیمانه ای داشته باشد.
بر اشتباهات دانش آموزان تمرکز کند.
دلیل اشتباهات دانش آموز را برای آنها بیان کند.
در کنار دانش آموزان بایستد و با آرامی مطالب را برای او توضیح دهد(کلامی).
در صورت ارائه بازخورد نوشتاری در برگه ارزیابی جملات مشفقانه و تحسین آمیز نظیر آفرین،تو خوب تلاش کرده ای،در آینده موفق می شوی و …را بنویسید.
فراوانی ارزیابی ها، بالاخص ارزیابی های تکوینی به معلمان کمک می کند تا اطلاعات تراکمی خود را درباره ی میزان درک دانش آموزان از مطالب درسی بیشتر کنند(آنجلو و کراس،1993). یک معلم ماهر در نحوه ی ارائه بازخورد باید به عنوان یک راهنمایی کننده و مربی توضیحات واضح و روشنی را به دانش آموزان در باب اهداف یادگیری ارائه دهد و همچنین در زمان عملکرد دانش آموزان، نقص ها و ضعف های آنها را به طور کامل و جامع بیان کند و علاوه بر این بر استعداد و توانایی های دانش آموزان برای رفع این نقص ها تاکید کند هم به شکل کلامی(به هنگام توضیحات نقایص عملکرد برای کل دانش آموزان) و هم نوشتاری(زمانی که به تک تک دانش آموزان نقاط ضعف و قوتشان را بازگو می کند) (دینهام،2007).
اگر بخواهیم بازخورد معلم به گونه ای باشد که بیشترین تاثیر را بر عملکرد تحصیلی، استفاده دانش آموزان از راهبردهای یادگیری و عزت نفس و خود کارآمدی دانش آموزان داشته باشد نیازمند آن هستیم که3 نکته را در ارائه بازخورد حتما رعایت کنیم:
اصرار در تکرار ارائه ی بازخوردی خاص. به عنوان مثال اگر یک دانش آموز عملکرد موفقی داشت استفاده از جملۀ “آفرین شما دانش آموز خوبی هستی زیرا بسیار تلاش می کنی واز توانمندی بالایی برخورداری”فقط باید به یک بار گفتن معطوف نشود چه به شکل کلامی چه به شکل نوشتاری
بازخورد برای دانش آموز مفید ودر جهت پیشرفت او در رسیدن به اهداف آموزشی باشد
بازخورد باید آموزش دهنده و یاددهنده باشد به طوری که دانش آموز پس از ارائه بازخورد نسبت به نقاط ضعف و قوت خود آگاهی یابد
جمع بندی کلی
همانطور که گفته شد بازخورد یکی از مولفه های یادگیری و آموزش است. پژوهش در زمینه ی بازخورد در ابتدا به نظریه های رفتارگرایانی ازقبیل ثرندایک (1932) و اسکینر مربوط می شود. مطالعه ی بازخورد معلم در کلاس از دهه ی 1970 تاکنون، موضوع مطالعه های متخصصان آموزش و یادگیری بوده است. بازخورد در تئوری رفتارگرایان ارج و اعتبار جالب توجهی دارد.قانون اثر ثرندایک(1932) در تبیین نقش مهم بازخورد در یادگیری کمک جالب توجهی کرده است. بر طبق قانون اثر رفتارهایی که به رضامندی منجر می شوند احتمال تکرار آن ها در آینده افزایش می یابد. اسکینر(1969) قانون اثر ثرندایک را به طرف چارچوب کلی تئوری تقویت سوق داد. مطابق نظریه ی اسکینر، تقویت یک بازخورد است که یادگیرنده را نسبت به درستی پاسخ آن آگاه می کند و احتمال بروز و تکرار رفتار را در آینده بالا می برد. گانیه و دریسکول (1988) بازخورد آگاهانه را به عنوان یک تقویت بررسی کرده اند. در تئوری رفتارگرایی بازخورد عمدتا به تقویت پاسخ درست و تضعیف و نادیده گرفتن پاسخ غلط معطوف است.
در دهه ی 1970 تئوری پردازش اطلاعات در مفهوم بازخورد تحولی بنیادین ایجاد کرد. بر طبق این تئوری خطاها یک منبع مهم اطلاعاتی درباره ی پردازش شناختی دانش آموزان به حساب می آیند که می توانند معلمان را در فرایند یاددهی – یادگیری یاری کنند(برونینگ و همکاران، 1999). بر این اساس بازخورد به یادگیرندگان کمک می کند که درباره ی سطوح درک و فهم خود قضاوت کنند و از اشتباهات خود آگاه شوند. رویکرد پردازش اطلاعات به نقش آگاه ساز بازخورد توجه و پژوهش های خود را در زمینه ی بازخورد موثردر فرآیند آموزش متمرکز کرده است.در تئوری پردازش اطلاعات هدف بازخورد پیشبرد توانایی دانش آموزان به منظور استفاده از راهبردهای مطالعه، بازبینی کار، تصحیح مدیریت خود در استفاده از زمان، مکان و منابع مورد استفاده است(هاتی و تیمبرلی، 2007). بازخورد معلم در کلاس درس پاسخی به عملکرد دانش آموز است و عملکرد دانش آموز کوششی برای نشان دادن تسلط در دستیابی به اهداف یادگیری است. بر این اساس معلمان به منظور بازخورد به دانش آموزان در کلاس درس، در رابطه با اهداف و محتوای برنامه باید شاخص های روشنی داشته باشند. بازخورد به لحاظ ارزشی خنثی است. بازخورد تحسین و تنبیه یا تایید و عدم تایید نیست. بازخورد به دانش آموز این آگاهی را می دهد که چه کاری را انجام داده، چه قسمتهایی را با موفقیت و در چه قسمت هایی ناموفق بوده است(باتلر و وین، 1995). در راستای این که بازخورد موثر چیست؟ اپستین و بروسویک (2004) معتقدند بازخورد اثر بخش بازخوردی است که بلافاصله بعد از مشاهده ی عملکرد در اختیار یادگیرنده قرار می گیرد. در بافت گسترده ای از تدریس و یادگیری،بازخورد معلم می تواند این گونه تعریف شود: نحوه ی پاسخ دهی معلم به عملکرد،نگرش و رفتار دانش آموزان در راستای هدف های آموزشی مشخص شده(اسکات،2005). بازخورد عبارت است از اطلاعاتی درباره ی وضعیت فعلی دانش آموز(چگونگی یادگیری و عملکردش) با توجه به اهداف و استاندارد های یادگیری از قبل مشخص شده(باتلر،1987).
فایده ی بازخوردهای فوری این است که اگر عملکرد درست باشد به تقویت انگیزه ی دانش آموزان منجر می شود و اگر عملکرد اشتباه باشد به دانش آموزان کمک می کند که از ادامه ی رفتارها و یا عملکرد اشتباه ممانعت کنند. مضافا این که بازخورد اطلاعاتی را در زمینه ی چگونگی دستیابی به اهداف در اختیار یادگیرندگان قرار می دهد. بازخورد به لحاظ منبع ارائه به دو دسته ی درونی و بیرونی تقسیم شده است. بازخورد درونی را معمولا خود فرد با بهره گرفتن از فرایند خودبازبینی انجام می دهد. بازخورد بیرونی را معمولا همسالان، والدین، معلم و… به فرد ارائه می دهند. معلمان بازخورد را به اشکال متفاوتی نظیربازخورد نوشتاری،کلامی،حالات و اشارات بدنی،تایید گفته های دانش آموز،تشویق و انتقاد اعمال می کنند(دینهام،2005) که در پژوهش حاضر بازخورد های کلامی و نوشتاری بر اساس مدل بازخورد اصلاحی باتلر و وین(1995) با رعایت اصولی خاص در ارائه ی هر دو نوع بازخورد به صورت جداگانه به هر یک از گروه های آزمایشی ارائه شده است. بازخورد نوشتاری براساس پیامدها و نتیجه ی عملکرد دانش آموز به او ارائه می شود و باعث بهبود عملکردش می شود. بازخورد نوشتاری برای معلم بسیار ارزشمند است زیرا باعث می شود که معلم نقاط ضعف و قوت دانش آموزان را در زمینه انجام تکالیف برای آن ها بنویسد و زمان کافی را برای رفع نواقص دانش آموزان در آن تعیین کند. بازخورد نوشتاری به معلم به کمک می کند تا به شکل کتبی میزان موفقیت و رسیدن دانش آموزان به معیارهای از پیش تعیین شده و همچنین بهبود عملکرد آنان را توصیف کند. وخصوصا این که معلم از طریق بازخورد نوشتاری می تواند گام به گام نسبت به موفقیت دانش آموزان آگاهی حاصل کند و این آگاهی را نیز در اختیار آن ها قرار دهد(پیچ، 1958). از طرفی معلم در ارائه ی بازخورد کلامی باید به نکات زیر توجه کند: وورک(2003)
لحن کاملا دوستانه و صمیمانه ای داشته باشد
بر اشتباهات دانش آموزان تمرکز کند
دلیل اشتباهات دانش آموز را برای آن ها بیان کند
در کنار دانش آموزان بایستد و با آرامی مطالب را برای او توضیح دهد
به اعتقاد برافی(1981) بازخورد کلامی باید:
برای عملکرد های مشخص صورت گیرد نه به شکل اتفاقی
طوری ادا شود که دقیقا مشخص کند چه چیز خوب است
از عبارت های کلی و عام که به موضوع خاصی اشاره نمی کند استفاده نشود(مثلاً:با یک عبارت کلی نظیر ًعالی استً خلاصه نشود)
دانش آموزان را از عملکرد یا ارزش کاری که انجام می دهند،آگاه کند
نتیجه کار دانش آموزان را به موفقیت های فردی پیش آن ها نسبت دهد
به طور ضمنی این موضوع را برساند که در آینده نیز موفقیت های مشابهی کسب خواهند کرد (موفقیت را به تلاش و توانایی های دانش آموز نسبت دهد نه به شانس یا آسان بودن تکلیف)
همچنین در ارائه بازخورد کلامی باید توجه داشت که :
فوریت ارائه ی بازخورد رعایت شود(یعنی پاسخی که دانش آموز می دهد سریع بازخورد بگیرد)
ارزشیابی ها و بازخورد های ارائه شده باید به طور مداوم در جهت نگه داری تلاش دانش آموزان ارائه شود
بازخورد باید دقیقا با فعالیت دانش آموز مرتبط باشد(کوپر1985)
معلم باید بعد از ارائه ی بازخورد فرصت کافی و مناسب را برای بهره گیری از بازخورد در اختیار دانش آموز قرار دهد(گود و برافی،1986).
ارائه ی بازخورد اصلاحی مناسب به دانش آموز خواه به شکل کتبی و یا کلامی به صورت ارائه ی اطلاعاتی است که دانش آموز وسیله ی این اطلاعات از اشتباهات خود آگاهی یافته و درصدد اصلاح آنها بر آید(فریمن،2002). در رابطه با بازخورد اصلاحی مناسب دینهام(2007) معتقد است که یک معلم ماهر

مطلب مرتبط :   نرخ مشارکت اقتصادی
دسته بندی : علمی

دیدگاهتان را بنویسید