دانلود پایان نامه

قدم1 – ساختار مندی مسائل تصمیم گیری
بسیاری از تحلیلگران معتقدند که مرحله ساختار مندی مسئله مهمترین قسمت از یک فرایند آنالیز تصمیم گیری است. بدون داشتن اطلاعات کافی از اهداف یک فرد و یا بدون داشتن مستندات لازم از آلترناتیو های ممکن، نمی توان به یک تصمیم گیری درست دست یافت.
ساختار مند کردن مسئله شامل: تعیین یک بیانیه کامل از مسئله، تعریف محدودیت ها، و تشخیص و مستقر کردن اهداف، تعیین متغییر های مناسب، برای اندازه گیری میزان دستیابی و پیروزی اهداف (شاخص ها) و توسعه یک مجموعه مناسب از آلترناتیوها می باشد.
شاخص ها برای تعیین جنبه های مثبت و منفی هر آلترناتیو استفاده می شوند؛ به عنوان مثال، قیمت خرید، اندازه باک و میزان استفاده از بنزین، 3 شاخص مختلف هستند که می توانند برای توضیح ماشین های مختلفی که امکان خرید آنها وجود دارد، استفاده شوند.
در این مرحله می توان از ابزارهای مختلفی استفاده کرد مانند: سلسله مراتب اهداف، دیاگرام های means/ends و دیاگرام های تاثیر.
قدم2 – پیامدهای آلترناتیوها
برای تعیین پیامد آلترناتیوهای موجود، می بایست برای هر شاخص که در قدم 1 تعیین شده، آنالیزهای عددی انجام شود( به عنوان مثال، ساختن مدل های ریاضی و استفاده از آنالیز داده). میزان تلاش برای تعیین پیامد های هر یک از آلترناتیوها، بستگی به نوع شاخص مورد بررسی و نیز پیچیدگی مسئله تصمیم گیری دارد. به عنوان مثال ، در مساله تصمیم گیری خرید ماشین، اطلاعات مورد نیاز برای شاخصی مانند قیمت را می توان از مجله های ماشین بدست آورد. از طرف دیگر، تصمیم گیری بر روی یک سیاست تغییر مناسب در زمینه آب و هوا، ممکن است به تخمین سطح بالا آمدن آب نیاز داشته باشد. یک چنین شاخصی بدون شک نیازمند استفاده از یک فرد خبره می باشد که بتواند مدلهای ریاضی را که شامل معادلات پیچیده، فرضیات و تحقیقات زیاد است، حل کند.
ابزارها و تکنیک های قدم 2 شامل مدل های صفحه گسترده، مدلسازی شبیه سازی، شبیه سازی مونت کارلو، درخت تصمیم گیری و احتمال، محاسبات میانگین مورد انتظار و آمار بیز می باشد.
قدم 3 – اولویت پیامدها
همانطور که در شکل آمده است، دو جنبه مجزا برای استخراج وزنها در MADM وجود دارد:


1-دستیابی به وزنهای اهداف یا شاخص ها،
2 – دستیابی به ترجیهات موجود برای تغییر در سطح شاخص های هر هدف در سرتاسر محدوده اش (استخراج تابع ارزشی یا مطلوبیت برای هر شاخص).
بطور کلی وزنها در آنالیز تصمیم گیری، تخمینی از اهمیت نسبی است که تصمیم گیرنده احساس می کند که یک هدف در مقایسه با دیگر اهداف در آن مسئله بخصوص و در محدوده مشخص آن هدف باید داشته باشد. توابع ارزش و توابع مطلوبیت، بیانگر میزان ترجیهات حاصله در توابع هدف به ازای تغییر در سطوح شاخص ها می باشد. توابع ارزش و توابع مطلوبیت، سطوح مختلف یک شاخص را با استفاده از یک مقیاس فاصله ای به یک معیار ارزشی تبدیل کرده و بیانگر قضاوت فرد تصمیم گیرنده در مورد مطلوبیت نسبی مقیاس طبیعی شاخص می باشند.
به عنوان مثال، در نظر بگیرید «تعداد اتاقها» به عنوان یک شاخص برای ارزیابی ارزش یک خانه باشد. یک تصمیم گیرنده (DM) ( به عنوان مثال خریدار خانه)، ممکن است تمایل زیادی به سطح این شاخص داشته و نیز ترجیحات این فرد از تابع غیر خطی پیروی کند. به عنوان مثال، برای فرد تصمیم گیرنده ارزش و اهمیت یک خانه با 2 اتاق خواب تفاوت زیادی ندارد؛ اما ارزش یک خانه 3 خوابه یا 4 خوابه به طور قابل ملاحظه ای با هم تفاوت میکنند.
در بحث ارزیابی ارزش، تحلیلگر همواره بین تابع مطلوبیت و تابع ارزش تفاوت قائل است. یک تابع مطلوبیت علاوه بر اندازه گیری ارزش یک شاخص، گرایش فرد را نیز نسبت به ریسک در نظر میگیرد.
تئوری مطلوبیت چند شاخصه (MAUT) نوعی از آنالیز تصمیم گیری چند معیاره را پوشش می دهد که تمایل ریسک را نیز در توابع مطلوبیت دخالت میدهد. تئوری مطلوبیت چند شاخصه (MAUT) زمانی مورد استفاده قرار می گیرد که نتوان از ریسک و عدم قطعیت چشم پوشی کرد.
تعیین اوزان و توابع ارزشی نیاز به استخراج ارجهیت ها از تصمیم گیرنده اصلی که در گیر مسئله است، دارد. تعدادی از ابزارها و تکنیک ها که برای کمک به استخراج ارجهیت ها در دسترس است شامل: روش سووینگ، شرط بندی استاندارد، رتبه بندی مستقیم و مقایسات زوجی می باشد.
قدم 4- ارزیابی و مقایسه آلترناتیوها
به منظور ارزیابی و مقایسه آلترناتیوها تکنیک ها و روش های مختلفی وجود دارد که در ادامه به خصوصیات این تکنیک ها پرداخته میشود.

مطلب مرتبط :   کودکان و نوجوان

دسته بندی : علمی