بکار گرفتن منابع شخصی به منظور سهیم شدن در یک اقدام جمعی است آنچه که مشارکت را تحقق می بخشد ، گذر از حالت بالقوه به بالفعل است . صرف نظر از موفقیتی که حاصل می شود « اوکلی معتقد است که مشارکت عبارتست از احساس سازگاری مردم و در نهایت افزایش پذیرش و توانایی آنان برای پاسخ گویی به برنامه های توسعه از طریق درگیر کردن آنان با تصمیم گیری ، اجرا و ارزشیابی برنامه ها براساس تلاش های سازمان یافته . ( محسنی ، ۱۳۸۲ :۱۲ )
مشارکت می تواند دو حالت غیر رسمی و رسمی داشته باشد . حالت غیر رسمی مشارکت را می توان در مشارکت افراد در گروههای خانوادگی ، محلی ، سازمان های خیریه و تشکل های مذهبی جستجو کرد . حالت های رسمی مشارکت را می توان در شرکت افراد در سازمانها ، موسسات مدنی و انجمن هایی دید که نوعی بروکراسی اداری نیز از قبیل ثبت نام ، تشکیل جلسات منظم و تقسیم کار مشخص و تعیین مسئولیت ها در آن جریان دارد .
سرمایه اجتماعی از نوع متغیرهای سطح سنجش ترتیبی بوده و معرف یابی و تعریف عملیاتی هر یک از ابعاد فوق جهت سنجش مفهوم در جدول زیر ارائه گردیده است .
جدول ۲-۶-۷- معرف ها و گویه های سرمایه اجتماعی
ابعاد
معرفها و تعاریف عملیاتی
اعتماد اجتماعی
اعتماد (درون گروهی )
اعتماد به افراد خانواده – اعتماد به خویشاوندان – اعتماد به دوستان – اعتمادبه همکاران – اعتماد به همسایگان – اعتماد به اعضای انجمن ادبی، هنری، علمی یا کلوپ ورزشی
اعتماد تعمیم یافته
فرد بطور کلی مردم را چقدر قابل اعتماد می داند – آنها را تا چه حد در عمل به قول و قرار شان متعهد می داند – چقدر حاضر است با جمع و گروهی که نمی شناسد رابطه بر قرار کند –
اعتماد نهادی
اعتماد به نیروی انتظامی – اعتماد به رسانه ها – اعتماد به اتحادیه ها و انجمن های صنفی – اطمینان به احزاب سیاسی – اعتماد به نهاد های خدمات عمومی مانند شهرداری – اعتماد به مجلس قانون گذاری – اعتماد به قوه قضاییه – اعتماد به سازمان محیط زیست
همبستگی و انسجام اجتماعی
میزان علاقه فرد به جامعه – میزان روابط فرد با خویشاوندان – میزان روابط فرد با همسایگان میزان روابط فرد با همکاران – میزان اهمیت حقوق دیگران برای فرد – میزان الویت نیازهای افراد جامعه درمقابل منافع شخصی – میزان حساسیت به رویدادهای عمومی و اجتماعی – میزان تمایل به پیوستن به گروههای بحران وکمک در هنگام حوادث غیر مترقبه
مشارکت اجتماعی
عضویت در هیات امنای مساجد و اماکن مذهبی – فعالیت در انجمن های خیریه – فعایت در انجمنهای شهرستانیهای مقیم مرکز- عضویت در انجمن های هنری، ادبی – عضویت و فعالیت در انجمن های علمی – فعالیت در انجمن های زیست محیطی – عضویت در احزاب و انجمن های سیاسی – عضویت و فعالیت در اتحادیه ها و اصناف حرفه ای – سابقه کاندیداتوری برای شوراهای شهر و روستا یا نمایندگی مجلس و یا میزان تمایل به این امر
۲-۶-۲-۶- ارزش های فرامادی :
ارزش های فرامادی گرایانه ناظر بر تغییر نگرشهای افراد از تاکید بر بقا و امنیت فیزیکی و نیز تامین نیازهای معیشتی (نگرشهای ماتریالیستی ) به سوی نگرش هایی است که هر چه بیشتر بر انتخاب های انسانی ، اخلاق ، محیط زیست ، تساهل و آزادی تاکید دارد (inglehart , welzel ,2009 ).
اینگلهارت شش بعد را برای ارزش های فرامادی معرفی می کند که عبارتند از : نقد حکومت ، آزادی بیان ، بحث در باره زیبایی محیط زندگی ، تاکید بر جامعه انسانی که در آن ایده ها بیشتر مورد تاکید قرار می گیرند . از نظر وی ارزش های فرامادی گرا که بخشی از ارزش های رهاینده محسوب می شوند هم جزء وجوه بنیادین جامعه مردم سالار به حساب می آیند و هم در قالب متغیری مستقل بعنوان پارامتر و عاملی موثر ، موجد تاکید بر آزادیهای مدنی و سیاسی توده ، استقلال انسانی ، تساهل ، مدارا و در کل گرایش به فرهنگ سیاسی دموکراتیک می باشد . (Inglehart,2002)
به نظر اینگلهارت ارزشهای فرامادی گرایانه در بر گیرنده شاخص هایی مانند ترجیح آزادی نسبت به نظم وثبات آمرانه ، الویت مشارکت مردمی و تقدم دخالت حقوق مدنی است که در مقابل ارزش های مادی گرایانه قرار می گیرد که بر ابعادی مانند حفظ نظم ، ثبات و امنیت شغلی و فیزیکی تاکید دارد .
با توجه به اینکه مفهوم فرامادی گرایی یکی از سازه های ابداعی اینگلهارت بوده و متعلق به کلیت نظام نظریه پردازی وی می باشد و در پیمایش ها و پژوهش های میدانی وی به گونه ای خاص شاخص سازی شده است این تحقیق نیز تا حد امکان و تا آنجا که به موضوع فرهنگ سیاسی دموکراتیک مربوط می شود به شاخص های مذکور وفادار مانده و در مرحله تعریف عملیاتی سعی گردید از معرف های مورد استفاده در مقیاس اصلی بهره جوید .
معرف های مذکور در جدول زیر ارائه شده است :
جدول ۲-۶-۸- معرف ها و گویه های گرایش به ارزش های فرامادی
معرف ها ی ارزش های فرا مادی گرا
معرف های ارزش های مادی گرا
ارزش های فرامادی گرایانه
در مقابل ارزش های مادی گرا
الویت پیشرفت بسوی جامعه ای که در آن ایده ها
بیشتر از پول اهمیت دارد
الویت قایل شدن برای اقتدار
الویت مشارکت مردمی در حاکمیت
الویت قایل شدن برای اقتصاد با ثبات
الویت آزادی بیان
الویت قایل شدن برای نظم و امنیت اجتماعی
الویت تجمعات مدنی
الویت مبارزه علیه افزایش قیمت ها و جرایم
الویت حفظ محیط زیست
الویت برای رشد اقتصادی
فصل سوم :
روش تحقیق
۳-۱- روش تحقیق :
در این مطالعه روش پیمایش بعنوان روش اصلی تحقیق انتخاب گردید . دلیل انتخاب این روش به دلیل نوع موضوع و اهدافی است که پژوهش در صدد دستیابی به آن است . فرهنگ سیاسی موضوعی است که ابعاد و عناصر اصلی آن را ارزش ها ، جهت گیریها ، نگرش ها و دانش سیاسی تشکیل میدهد . به بیان دیگر یک جنبه مهم تحقیق از نوع موضوعات و مطالعاتی است که در دسته تحقیقات نگرش سنجی طبقه بندی می شود و پژوهش هایی از این نوع نیز به دلیل مقیاس وسیع تحت پوشش از روش پیمایش استفاده می کنند .
دلیل دوم انتخاب روش پیمایش هدفی است که این پژوهش دنبال می کند . مهمترین هدف تحقیق بر آورد میزان گرایش اقشار فرهنگی طبقه متوسط جدید به فرهنگ سیاسی دمکراتیک است . هدفی که متضمن نمونه یابی مناسب و انتخاب حجم نمونه ای است که معرف و نماینده جامعه آماری تحقیق باشد و قابلیت تعمیم نتایج و داده ها را به کل جامعه فراهم آورد و در نهایت به توصیفی نسبتاً دقیق از میزان گرایشات دمکراتیک این طیف از جامعه دست یابد . علاوه بر آن ظرفیت ها و امکانات تحلیل آماری که در این روش برای تبیین روابط بین متغیرها وجود دارد این روش را به انتخابی مناسب برای تحقیقاتی ازاین دست مبدل می سازد .
۳-۲- تکنیک جمع آوری داده ها :
تکنیک جمع آوری تحقیق در این پژوهش پرسشنامه است . شیوه اجرا و تکمیل پرسشنامه نیز به همراهی پرسشگر انجام می گیرد .
۳-۳- جامعه آماری :
جامعه آماری در این تحقیق اساتید دانشگاه های شهر همدان اعم از دانشگاه های بوعلی سینا ، علوم پزشکی ، دانشگاه آزاد واحد همدان ، دانشگاه پیام نورو دانشگاه فرهنگیان و نیز دبیران مقطع متوسطه این شهررا شامل می شوند در این تحقیق جمعیت مذکور بعنوان اقشار فرهنگی طبقه متوسط جدید در نظر گرفته می شود .
۳-۴- حجم نمونه :
محاسبه حجم نمونه به شیوه نمونه گیری احتمالی مستلزم دسترسی به چارچوب کامل نمونه گیری است (دواس ، ۱۳۸۴) در مورد تحقیق حاضر به دلیل اینکه افراد تشکیل دهنده جامعه آماری ( اساتید دانشگاه و دبیران دبیرستان ها ) همگی بعنوان پرسنل آموزشی دارای سوابق استخدامی و اداری هستند امکان دسترسی به چهارچوب نمونه گیری و اطلاع دقیق از تعداد کل جامعه آماری ( N ) فراهم است و اطلاعات مذکور با مراجعه حضوری به واحد های اداری مراکز آموزشی فوق حاصل گردید . طبق اطلاعات حاصله تعداد کل جامعه آماری بالغ بر ۲۵۱۳ نفر می باشد که از این تعداد حدود ۱۰۱۳ نفر را اساتید دانشگاههای شهر همدان و ۱۵۰۰ نفر را دبیران دبیرستان ( مقاطع متوسطه) این شهر تشکیل میدهند .
حجم نمونه محاسبه شده بر اساس رقم جامعه آماری فوق با خطای نمونه گیری ۵% و با فرض وجود یا عدم وجود صفت ۵۰ به ۵۰ بر اساس فرمول کوکران ۱۳۴ نفر برای اساتید دانشگاه و ۱۹۹ نفر برای دبیران برآورد گردید که این میزان به دلیل پیش بینی احتمالات بی پاسخی ۲۰ درصد افزایش یافت به این ترتیب که حجم نمونه نهایی ۱۶۶ نفر برای اساتید و ۲۳۹ نفر برای دبیران تعیین گردید .
n=((t^2 pq)/d^2 )/(1+(1 ((t^2 pq)/d^2 -1) )/(N ))
۳-۵- روش نمونه گیری :
در انتخاب روش نمونه گیری بخصوص زمانیکه به دنبال روش های نمونه گیری تصادفی هستیم توجه به دو معیار ، تعیین کننده است :
دسترسی به چهارچوب نمونه گیری۸۰ ۲- تمرکز جمعیت نمونه ( دواس ، ص۷۰)
درباره تحقیق حاضر دسترسی به چهارچوب نمونه گیری کامل امکان پذیر است اما معیار دوم یعنی تمرکز جمعیت نمونه ، محقَق نیست زیرا افراد جامعه آماری در قالب اساتید دانشکده های مختلف در دانشگاه های دولتی و آزاد و نیز معلمان مختلف در سطح شهر همدان پراکنده اند به همین دلیل برای چشم پوشی نکردن ازامتیاز دسترسی به چهارچوب نمونه گیری دقیق و نیز امتناع از مشکلات مربوط به عدم تمرکز جمعیت آماری ، ترکیبی از دو روش نمونه گیری طبقه ای و نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای برای این تحقیق انتخاب می شود .
از طرف دیگر همانطور که گفته شد جامعه آماری از طبقات و گروههایی مانند اساتید دانشگاه و دبیران دبیرستان ها تشکیل یافته که از نظر متغیرهای تحقیق مانند پایگاه اقتصادی – اجتماعی و امنیت اقتصادی حائز تفاوتهای زیادی هستند و لازم است حجم نمونه انتخاب شده از این نظر با نسبت موجود در جامعه آماری تشابه و تقارن کافی داشته باشد . به این منظور برای رعایت نسبت مذکور از نمونه گیری طبقه ای استفاده گردید
نمونه گیری طبقه ای۸۱ روشی است که در آن سعی می شود نمونه انتخاب شده از لحاظ متغیرهای اصلی تحقیق با نسبت موجود در جامعه آماری مطابقت داشته باشد و با آن متناسب باشد . در این روش به تناسب توزیع فراوانی هر طبقه در جامعه آماری سهمیه گروهها و طبقات از حجم نمونه تعیین می شود . (ساعی ، ۱۳۸۱ ) معرف بودن نسبت گروههای مختلف در نمونه مستلزم آنست که همانند نسبت آن گروهها در جمعیت باشد . (دواس ، ۱۳۸۴ ، ۷۲ )
برای اینکار از شیوه اختصاص متناسب که یکی از شیوه های اختصاص حجم نمونه به طبقات جامعه آماریست استفاده می شود . در این حالت تعداد نمونه مورد انتخاب از هر طبقه بر اساس سهم و نسبت افراد آن طبقه از کل جامعه آماری بصورت زیر محاسبه می شود :

مطلب مرتبط :   منبع پایان نامه درموردمدرنیزاسیون، فرهنگ سیاسی، احساس امنیت، اجتماعی شدن
دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید