دانلود پایان نامه

رسوا : رسوا شده (صفت مفعولی مرکب)، فاش شده، بر سر زبانها افتاده، ظاهر و آشکار شده، از پرده بدر شده (فرهنگ لغات و تعبیرات به نقل از لغت‌نامه)
رسوایی ماه نو : ماه نو علاوه بر شکل ظاهری‌اش که بسیار لاغر و باریک میان است، به علت تعیین ایام ماههای قمری مخصوصاً ماه رمضان و شوال که نزد مسلمین اهمیت فراوان داشته، قابل اشاره است، چرا که قدما برای تعیین ورود به ماه روزه و تعیین ورود هلال ماه شوّال (عید فطر) از افرادی که دید چشم آنان قوی بوده و می‌توانسته در آسمان هلال ماه را رؤیت کند استفاده می‌کرده‌اند.
چون ماه نو را همه با انگشت به یکدیگر نشان می‌داده‌اند، ماه نو را رسوا خوانده است:
به همه کس بنمایم خم ابرو که تو داری ماه نو هر که ببیند به همه کس بنماید
مستی حرص: اضافه مسبب به سبب
معنی بیت:معلوم نیست که در این دنیای کهن تا کی به سبب حریص بودن مثل ماه نو، انگشت‌نمای این و آن خواهی بود؟! (دکتر احمد شوقی نوبر)
5)زمین چون گلخن و گردون چو طاق گرمابه است تو در میان جنب از همدمی کام و هوا
گلخن : 1)تون گرمابه، 2)مزبله‌ی تون حمام، 3)جایی که خس و خاشاک در آن ریزند، مزبله (با تلخیص از معین).
زمین : از لحاظ پستی و دنائت و فرومایگی به گلخن گرمابه که پست‌ترین جای حمام و جای کثیف و محل انباشتن هیزم است تشبیه شده است.
طاق گرمابه : در قدیم گرمابه‌ها را با نقوش و صور می‌آراستند تا در نظر بینندگان و روندگان به گرمابه زیبا جلوه نماید. مانند کاشی کاریهای امروزی. از این جهت آسمان را از لحاظ زیبایی و درخشندگی ستارگان و شاید رنگ آبی آسمان به طاق گرمابه که با کاشیهای لاجوردی و نقوش و صور و آینه آراسته گردیده تشبیه کرده است.
بین گلخن و گرمابه : بین جنب و گلخن و زمین (که محل پستی و فرومایگی است) تناسب و مراعات النظیر وجود دارد.
بین گردون و هوا (در معنی غیر مراد آن یعنی هوایی که نفس می‌کشیم) و همچنین دم، ایهام تناسب وجود دارد.
معنی بیت: دنیای پست مانند مزبله تون حمام و جای کثافات و خس و خاشاک و آسمان آبی زیبا با ستارگان درخشنده‌اش مانند طاق مزین به کاشیهای لاجوردی و نقوش و آینه‌ی حمام است و تو در این میان (و یا در میان زمین و آسمان) به سبب کامرانی و پیروی از هوی و هوس، آلوده و مانند شخص جنب هستی.
6)برآر غسل و ازو درگذر که صاحب دل میان گلخن و گرمابه کم کند مأوا
بین غسل و گلخن و گرمابه مراعات النظیر وجود دارد.
معنی بیت: خودت را تطهیر و پاکیزه گردان و گلخن و زمین و آسمان مانند طاق گرمابه را رها کن، چرا که شخص صاحب دل در جاهای پست و در میان گلخن و گرمابه (زمین و آسمان) آرامش ندارد و این جاهای حقیر را پناهگاه دائمی خود قرار نمی دهد.
7)به راستی رسی اندر جهان وحدت از آنک الف به راستی از با و جیم گشت جدا
به : به سبب
وحدت: یگانه شدن و تنهایی و یکی بودن (غیاث) اینجا بیشتر معنی عرفانی آن در نظر است که وحدت در مقابل کثرت است.
جهان وحدت: اضافه توضیحی یا بیانی.
اشاره به صورت ظاهری حروف الف و ب و ج، که الف کشیده و راست ولی ب و ج خمیده هستند. الف اشاره به عالم وحدت و مقام الوهیت و صادر اول از مصدر کل جهان (ذات ربوبی) دارد مقایسه شود با:
نیست بر لوح دلم جز الف قامت یار چه کنم حرف دگر یاد نداد استادم
(حافظ)
مصرع دوم تمثیل است برای مصرع اول

مطلب مرتبط :   برنامه ریزی فضایی

دسته بندی : علمی